FAVV

Het Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen (in het Frans: AFSCA, Agence fédérale pour la Sécurité de la Chaîne alimentaire) is de Belgische overheidsdienst die de veiligheid van de voedselketen bewaakt, van landbouwbedrijf tot verkooppunt. Het werd opgericht bij de wet van 4 februari 2000, in de nasleep van de dioxinecrisis van 1999, en bundelde de controlebevoegdheden die daarvoor over verschillende diensten verspreid zaten.

Waarom het FAVV ertoe doet voor een producent

Verordening (EG) 178/2002 verplicht elke voedingsproducent om traceerbaarheidsgegevens 'op aanvraag binnen redelijke termijn' beschikbaar te stellen aan de bevoegde autoriteit. In België is die bevoegde autoriteit het FAVV. Europese wetgeving bepaalt dus wat je moet kunnen aantonen, en het FAVV is de partij die daar in de praktijk naar vraagt.

Autocontrole, meldingsplicht en traceerbaarheid

Bovenop de Europese basis legt België eigen verplichtingen op via het koninklijk besluit van 14 november 2003 betreffende autocontrole, meldingsplicht en traceerbaarheid in de voedselketen. Dat besluit rust op drie pijlers. Autocontrole: elke operator moet een systeem hebben dat de veiligheid van zijn producten bewaakt. Meldingsplicht: wie redenen heeft om aan te nemen dat een product dat hij op de markt bracht schadelijk kan zijn, moet het FAVV onmiddellijk verwittigen. Traceerbaarheid: inkomende en uitgaande stromen moeten per lot geregistreerd en oproepbaar zijn.

Het autocontrolesysteem en de gidsen

Sectorfederaties stellen autocontrolegidsen op die het FAVV goedkeurt. Wie zijn autocontrolesysteem laat certificeren door een erkend certificeringsorganisme (OCI) tegen zo'n goedgekeurde gids, krijgt in ruil een lagere jaarlijkse heffing en een lagere inspectiefrequentie. Een gecertificeerd autocontrolesysteem is geen wettelijke verplichting, maar het verandert wel merkbaar hoe vaak en hoe diep het FAVV langskomt.

Wat een FAVV-controle in de praktijk vraagt

Een inspecteur werkt met checklists en toetst niet alleen of je procedures op papier kloppen, maar of de registraties ook echt bestaan en kloppen. Typische vragen: toon voor deze afgewerkte batch welke grondstoffen erin zaten en van welke leverancier ze kwamen, toon aan wie deze batch is geleverd, toon je temperatuurregistraties en reinigingslogs van die dag. Wie dat uit een binder of een gedeelde Excel moet reconstrueren, verliest tijd en loopt het risico op gaten die pas tijdens de controle zichtbaar worden.

FAVV en de sectorale audits

Het FAVV controleert de wettelijke basis. Retailers en internationale afnemers vragen daarbovenop vaak een GFSI-erkend certificaat zoals IFS Food, BRCGS of FSSC 22000. Die audits overlappen sterk met wat het FAVV toetst, maar leggen strengere eisen op, bijvoorbeeld een mock recall die binnen vier uur sluitend moet zijn. Een producent die zijn traceerbaarheid digitaal en aan de bron registreert, bedient beide met hetzelfde systeem.